Nederland stemt in met inperking neonicotinoïden

Nederland zal vrijdag instemmen met het voorstel van de Europese Commissie om de toepassing van gewasbeschermingsmiddelen met daarin werkzame stoffen uit de groep van neonicotinoïden in te perken. Dit maakt minister Schouten (LNV) vandaag bekend in een brief aan de Tweede Kamer. De belangrijkste reden is dat deze stoffen rechtstreeks schadelijk zijn voor wilde bijen, honingbijen en hommels, die onmisbaar zijn voor de bestuiving van gewassen. Deze middelen vormen daarmee een gevaar voor de biodiversiteit.

Minister Schouten volgt hiermee het wetenschappelijk advies van de European Food Safety Authorithy (EFSA) en van het  Nederlandse College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb).  Op basis van het advies van de EFSA zullen de lidstaten een besluit nemen. Op 27 april wordt er door de Europese lidstaten gestemd in Brussel.

Het betreft hier een inperking op een drietal stoffen, namelijk imidacloprid, clothianidin en thiamethoxam. Gewasbeschermingsmiddelen die deze stoffen bevatten kunnen  dan alleen nog maar worden toegepast binnen kassen. Voor zaadbehandelingstoepassingen geldt ook dat het behandelde zaad alleen in de kas mag worden uitgeplant.  De voorgestelde restricties kunnen gevolgen hebben voor een aantal teelten in Nederland.

Minister Schouten is zich bewust van de mogelijke impact voor agrarische ondernemers. Daarom zal ze in gesprek gaan met de sector om alternatieven te bespreken.


Einde bericht

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

Steeds meer EU landen voor een verbod neonictoinoiden

Ook Duitsland is inmiddels voor een verbod. Hieronder een compilatie van diverse nieuwsberichten over de steun voor een verbod van diverse landen:

France 
Germany
UK
Austria
Ireland
Croatia 
Slovenia 
Luxembourg
Malta 

Stop de mallemolen van pesticiden

Het gebruik van bestrijdingsmiddelen in de landbouw vormt een groot gevaar, bewijzen uit onderzoek zijn overweldigend. Waar wachten we nog op? Een brandbrief van (inter-)nationale wetenschappers.

Donderdag zullen de EU-lidstaten opnieuw samenkomen om een totaalverbod op de meest gebruikte pesticiden ter wereld te bespreken, neonicotinoïden. Dit is een cruciale kans om onze bestuivers, kinderen en gewassen te beschermen en ons hele voedselsysteem te heroverwegen.

Mensen hebben bijen nodig. Bijna een derde van onze voedselvoorraad zou verdwijnen zonder de arbeid van honingbijen, wilde bijen en andere bestuivers. Het cruciale belang van deze insecten, zowel voor de natuurlijke ecosystemen als voor onze eigen overleving, kan niet worden overschat.

Tal van regeringen blijven volhouden dat onze beschermingsnormen voor bestuivers goed genoeg zijn. Maar als wetenschappers bestuderen wij al decennialang de kwetsbare wisselwerking tussen insecten, het milieu en de teelt van gewassen waar ons voortbestaan van afhangt, en wij zien dat de bescherming sterk tekort schiet.

Lees het hele artikel op Oneworld

Conclusie EFSA: Neonicotinoiden zijn gevaarlijk voor bijen!

Na een lange periode van verzamelen van wetenschappelijke gegevens (van meer dan 1500 studies) heeft de European Food Safety Authority (EFSA) eindelijk de analyse van de drie Neonicotinoiden afgerond en gepubliceerd. De resultaten zijn door diverse wetenschappers getoetst en er is eenduidig de conclusie getrokken dat de Neonicotinoiden gevaarlijk zijn voor bijen. Dus is naar onze mening een permanent verbod de enige conclusie die uit deze resultaten kan worden getrokken.

Er is getoetst bij drie bijen groepen: honingbijen, hommels en solitaire bijen. En er is gekeken naar de verschillende mogelijkheden waarop bijen met de stoffen in aanraking kunnen komen: (routes van blootstelling)

  • guttatie (dauwdruppels op blad)
  • oppervlaktewater
  • residuen in nectar en stuifmeel (de belangrijkste!)
  • verstuiven tijdens het zaaien (stofdrift)
  • opvolgend gewas (bijvoorbeeld bloeiend gewas dat na vorige teelt wordt gezaaid/geplant en dat Neonicotinoide uit de grond opneemt)

Uit de resultaten zie je dat voor solitaire bijen vaak onvoldoende gegevens beschikbaar zijn. Voor honingbijen en hommels zijn er wel voor alle gewassen en de drie Neonictoinoiden informatie beschikbaar.

Er is een indeling gemaakt in een aantal categorieen:

  • Laag risico
  • Laag risico kan niet worden aangetoond (dus kans op een hoog risico)
  • Hoog risico
  • Geen gegevens beschikbaar.

Conclusies per Neonicotinoide:

Clothianidin:

Voor alle buitenteelten is er wel sprake van dat in een of meerdere routes van blootstelling en er een hoog risico is voor 1 van de bijengroepen. En vaak kan bij andere routes van blootstelling een laag risico niet worden vastgesteld.

Thiamethoxam:

Voor alle buitenteelten is er wel sprake van dat in een of meerdere routes van blootstelling en er een hoog risico is voor 1 van de bijengroepen. En vaak kan bij andere routes van blootstelling een laag risico niet worden vastgesteld.

Voor de gewassen Broccoli, Spruitjes, Bloemkool, witte/rode kool, boerenkool, sla, wortel en suikerbiet stelt met dat omdat deze voor de bloei worden geoogst ze een laag risico vormen. Vreemd hierbij is dat ook daar de mogelijkheid bestaat dat een opvolgend gewas deze Neonicotinoiden opneemt en als deze vervolgens gaat bloeien kunnen naar onze mening bijen ermee in aanraking komen.

Imidacloprid;

Voor alle buitenteelten is er wel sprake van dat in een of meerdere routes van blootstelling en er een hoog risico is voor 1 van de bijengroepen. En vaak kan bij andere routes van blootstelling een laag risico niet worden vastgesteld.

Toelichting:

Uit de analyses blijkt dat er ook toepassingen zijn die gevaarlijk zijn voor bijen en die niet verboden zijn in het huidige moratorium. bijvoorbeeld wintergranen.

Bovenstaande informatie is een versimpeling van de gegevens aangezien deze zeer complex zijn en voor de leek moeilijk te begrijpen zijn.

Het persbericht van de EFSA is HIER te lezen. Op dezelfde pagina zijn ook alle rapporten te downloaden.

Lees hier enkele internationale persberichten en reacties:

PAN europe

Guardian

Greenpeace International

Friends of the Earth

Nieuws.nl

VARA vroege vogels

An update of the Worldwide Integrated Assessment (WIA) on systemic insecticides. Part 3: alternatives to systemic insecticides

De internationale groep wetenschappers van de TaskForce on Systemic Pesticides analyseerde tweehonderd studies die sinds 2014 zijn verschenen over de prestaties van de neonicotinoïden (zoals imidacloprid, clothianidin en thiamethoxam). De neonicotino­iden en fipronil zijn samen wereldwijd de meest verkochte bestrijdingsmiddelen. Zie ook eerdere artikelen)

Het zenuwgif, dat de plaaginsecten bestrijdt, wordt vaak al preventief op het zaaigoed van de landbouwgewassen aangebracht. De stof verspreid zich door de hele plant inclusief de bloem. Bijen die nectar of stuifmeel verzamelen van deze plant krijgen deze giftige stof ook binnen. Zowel honingbijen als  wilde bijen, die van groot belang zijn bij de bevruchting van bloeiende planten.

De wetenschappers komen tot de conclusie dat de alternatieven vaak goedkoper zijn, minstens zo effectief en soms zelfs beter. In alle gevallen is het  gunstiger voor het milieu. Voorbeelden zijn:

  • het wisselen van teelten,
  • het ontwikkelen van variëteiten van gewassen die beter bestand zijn tegen ziekten,
  • het toepassen van biologische bestrijdingsmethoden en
  • het inzetten van natuurvriendelijke insecticiden.

Lees HIER het artikel

VN noemen gebruik pesticiden schending mensenrecht op gezondheid

De Verenigde Naties (VN) luiden al in januari 2017 de noodklok. Echter deze publicatie heeft nauwelijks publiciteit gehad.  De hoge concentratie pesticiden op groente en fruit is een serieuze bedreiging voor onze gezondheid. Niet alleen via voedsel, ook via water, lucht of direct contact krijgen we de gifstoffen binnen, schrijft de VN in een rapport. De gevolgen? Afwijkingen, ziektes en soms zelfs de dood.

‘Pesticiden zijn een schending van het mensenrecht op gezondheid’ oordelen de auteurs. Deze conclusie onderbouwen ze met wetenschappelijk bewijs in maar liefst 24 pagina’s. Het wassen of schillen van groente en fruit is geen oplossing, omdat planten via hun wortels de pesticiden opnemen. Wat wél een oplossing is volgens de auteurs, is een wereldwijde transitie naar duurzame landbouw.

Neonicotinoiden worden apart genoemd:

Neonicotinoïden worden ervan beschuldigd verantwoordelijk te zijn voor “colony collapse disorder” van bijen wereldwijd. Bijvoorbeeld, zwaar gebruik van deze insecticiden is verantwoordelijk voor de 50 procent achteruitgang gedurende 25 jaar bij honingbijpopulaties in zowel de Verenigde Staten als het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland. Deze achteruitgang bedreigt de basis van de landbouw, aangezien wilde bijen en beheerde honingbijen de grootste rol spelen bij het bestuiven van gewassen. Volgens schattingen van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO), van ongeveer 100 soorten gewassen (die 90 procent van het wereldwijde voedsel leveren), wordt 71 procent bestoven door bijen.

Enkele vertaalde conclusies uit het rapport:

Hoewel het huidige rapport heeft geïllustreerd dat er geen tekort is aan internationale en nationale wetgeving, evenals niet-bindende richtlijnen, beschermen dergelijke instrumenten mensen en het milieu niet tegen gevaarlijke pesticiden. Deze instrumenten lijden onder implementatie-, handhavings- en dekkingstekorten en slagen er over het algemeen niet in om het voorzorgsbeginsel effectief toe te passen of veel bedrijfspraktijken op betekenisvolle wijze te veranderen. Bestaande instrumenten zijn bijzonder ineffectief bij het aanpakken van het grensoverschrijdende karakter van de wereldwijde pesticiden markt, zoals blijkt uit de wijdverspreide en vaak wettelijk toegestane praktijken van het exporteren van verboden zeer gevaarlijke pesticiden naar derde landen. Deze lacunes en tekortkomingen moeten worden aangepakt op basis van mensenrechtenmechanismen.

Enkele vertaalde aanbevelingen uit het rapport:

Beleid genereren om het gebruik van pesticiden wereldwijd te verminderen en een kader ontwikkelen voor het verbod op en de geleidelijke eliminatie van zeer gevaarlijke pesticiden;

Lees hier het volledige VN rapport

Update stand van zaken onderzoek Neonicotinoiden

 In september 2017 is door de Task Force on Systemic Pesticides een belangrijke publicatie uitgekomen.

Deze groep van onafhankelijke wetenschappers hebben alle onderzoeken t.a.v. neonicotinoiden vanaf 2014 onderzocht. Het artikel komt binnenkort in het Sceintific journal Environmental Science en Pollination Research.

(Nicotinoiden = groep van bestrijdingsmiddelen die zeer giftig zijn voor bijen en andere insecten)

Hier alvast wat hoogtepunten uit het onderzoek:

  • Wereldwijd is op veel plekken het oppervlakte water vervuild met neonicotinoiden daardoor komen bijen op veel plekken met deze stof in aanraking
  • De giftigheid voor o.a. bijen is al vele jaren bekend maar nieuw onderzoek laat zien dat de combinatie van schimmelbestrijdingsmiddelen en neonicotinoiden 2x zo giftig zijn dan alleen de neonicotiode. (het schimmelbestrijdingsmiddel zelf is niet giftig voor bijen)
  • Door de neonicotinoiden ontstaat er een verandering in het immuunsysteem van bijen. Dit maakt ze gevoeliger voor ziekten!
  • Toelatingsonderzoek op basis waarvan deze middelen op de markt worden toegelaten bestaan uit test over korte periode. Vele onderzoeken hebben aangetoond dat een langdurige blootstelling in hele lage concentratie op den duur net zo dodelijk is als blootstelling gedurende korte tijd aan hoge concentraties. Dit toont aan dat de huidige onderzoeksmethoden waarop de middelen worden toegelaten NIET deugen. De Bijenstichting strijd over dit onderwerp al jaren in juridische procedures!
  • Onderzoek toont ook aan dat de voortplanting van bijen negatief wordt verstoord door neonicotinoiden. Dit geldt niet alleen voor honingbijen maar ook voor o.a. hommels!

Eindconclusie: Deze middelen hebben enorme gevolgen voor het voortbestaan van bijen en andere belangrijke insecten en daarmee negatieve consequenties voor de bestuiving van wilde planten en voedselgewassen en daarmee het  ecosysteem waarvan wij deel van uitmaken.!

In de EU is er sinds 2013 een moratorium (tijdelijk verbod) van een aantal belangrijke neonictoinoide voor een aantal teelten. Dit zou 3 jaren duren maar is nog steeds van kracht.

Hopelijk draagt deze informatie bij een aan permanent verbod van deze middelen!

Tegelijk is er een studie van CLM uitgekomen dat aantoont dat gemakkelijk in 50% van de situaties Neonicotinoiden kunnen worden vervangen door milieuvriendelijkere alternatieven.

Wilt u meer informatie?:

Via deze link vindt u de website van de Task Force

Via deze link ziet u een Canadees artikel met een Engelstalige video over een onderzoek in  Canada.

Via deze link kunt u de samenvatting van de Task Force publicatie lezen.

Via deze link kunt u de samenvatting van het onderzoek CLM lezen.